Systemy GS1 w logistyce – co to jest i jak działa

System GS1 w logistyce

Pewnie wiele osób zadaje sobie pytanie – GS1 co to jest? GS1 to organizacja, która ma duży wpływ na logistykę. Opracowany przez organizację system gs1 w logistyce określa reguły i wytyczne dla identyfikacji towarów w łańcuchu dostaw. Co ważne, standardy GS1 są jednolite we wszystkich krajach, które je wdrożyły. Etykieta logistyczna GS1 to etykieta umieszczana na dowolnej jednostce logistycznej. Przez nią producenci, hurtownicy, dystrybutorzy, detaliści, przewoźnicy i operatorzy logistyczni przekazują sobie informacje o transportowanym towarze w ustandaryzowany i zrozumiały na całym świecie sposób. Etykiety logistyczne GS1 służą do identyfikacji, śledzenia i zarządzania towarami w całym łańcuchu dostaw..  Najważniejszym elementem etykiety logistycznej jest Seryjny Numer Jednostki Logistycznej (SSCC), który jest unikatowy na skalę światową i identyfikuje jednostki logistyczne niezależnie od ich rodzaju i zawartości. Numer SSCC pełni funkcję “tablicy rejestracyjnej” danej jednostki.

System GS1 – co to jest?

System gs1 co to jest i jakie są jego główne funkcje? System GS1 to zbiór standardów, które ułatwiają współpracę w łańcuchach dostaw, dzięki identyfikacji produktów, przesyłek i lokalizacji. Najbardziej powszechne standardy GS1 to kod kreskowy, EDI, SSCC oraz GTIN – opracowane przez międzynarodową organizację GS1.

Funkcje systemu GS1:

• Identyfikacja
• Standaryzacja danych
• Automatyzacja
• Usprawnienie komunikacji
• Zwiększenie przejrzystości
• Wsparcie zrównoważonego rozwoju

Czym się zajmuje Fundacja GS1 Polska?

Fundacja GS1 Polska zajmuje się zarządzaniem systemem GS1 w naszym kraju. GS1 Polska należy do międzynarodowej organizacji GS1, która zarządza Systemem GS1 w skali globalnej. Organizacja GS1 nadaje uprawnienia do stosowania kodów kreskowych, pomaga wdrożyć standard GS1, podnosząc efektywność przedsiębiorstw i łańcucha dostaw.

Standard GS1 (GS1 system of standards)

Wszystkie towary w łańcuchu dostaw, dzięki jasnym standardom identyfikacji, są w pełni widoczne i rozpoznawalne na całym świecie. Globalne numery identyfikacyjne mogą być przedstawione za pomocą kodu kreskowego – to najbardziej popularny standard GS1 lub znaczników radiowych RFID (ang. Radio Frequency Identification). Główne standardy GS1:

• Application Level Events (ALE)
• Core Business Vocabulary (CBV)
• EAN/UPC kody kreskowe
• EPC/RFID
• GEPIR
• Globalny model Danych
• Globalna Sieć Synchronizacji Danych (GDSN)
• Globalny Identyfikator Typu Dokumentu (GDTI)
• Globalny Identyfikator Zasobów Indywidualnych (GIAI)
• Globalny Identyfikator Przesyłek (GINC)
• Globalny Numer Lokalizacyjny (GLN)
• Globalna Klasyfikacja Produktów (GPC)
• Globalny Identyfikator Zasobów Zwrotnych (GRAI)
• Globalny Numer Relacji Usługowej (GSRN)
• Globalny Numer Identyfikacji Wysyłki (GSIN)
• Globalny Numer Jednostki Handlowej (GTIN)
• GS1-128
• GS1 DataBar
• GS1 DataMatrix
• GS1 Digital Link
• GS1 EDI[w innych językach]
• ITF-14
• Low-Level Reader Protocol (LLRP)
• Object Name Service (ONS)
• Seryjny Numer Jednostki Logistycznej (SSCC)

Sprawdź ofertę doradztwa logistycznego

Czym jest kod kreskowy?

Kod kreskowy (ang. barcode) to graficzna prezentacja informacji na temat produktu. Istnieje kilkanaście rodzajów (standardów) kodów kreskowych oraz ich symbolik (zasad budowy), m.in.:

• EAN, UPC, GS1-QR czy GS1-128 – kontrolowane przez organizację GS1
• ISBN (branża księgarska) – kontrolowane przez International ISBN Agency
• ODETTE (branża motoryzacyjna) – kontrolowane przez Odette International Limited
• VDA (branża motoryzacyjna) – kontrolowane przez German Association of the Automotive Industry

Jakie są zalety kodów kreskowych?

• Jednoznaczna identyfikacja towaru – ułatwienie w wycenianiu i zamawianiu towarów, fakturowaniu, wysyłce
• Łatwiejsze zarządzanie magazynem – kontrolowanie ruchu towarów w łańcuchu dostaw, prosta obsługa towarów w magazynie

Czym jest etykieta logistyczna?

Etykieta logistyczna to nośnik umożliwiający przedsiębiorstwom wymianę informacji w sposób jednoznaczny na skalę światową. Dane zawarte na etykiecie logistycznej zapisane są zarówno w formie tekstu, jak i w postaci kodu kreskowego. Etykieta logistyczna pełni kluczową rolę w efektywnym zarządzaniu logistyką, umożliwiając jednoznaczne identyfikowanie, śledzenie i przetwarzanie informacji o produktach czy przesyłkach.

Co zawiera etykieta logistyczna?

Najważniejszym elementem etykiety logistycznej jest Seryjny Numer Jednostki Logistycznej SSCC (ang. Serial Shipping Container Code) nadawany przez globalną organizację GS1. Numer SSCC identyfikuje jednostki logistyczne niezależnie od ich rodzaju oraz zawartości i jest on unikatowy w skali świata.

Obszar etykiety logistycznej możemy podzielić na trzy części:

• w górnej części znajdują się informacje określające firmę, takie jak: nazwa firmy, dane handlowe oraz kontakt,
• w środkowej części zawarte są informacje tekstowe (np. nazwa towaru) oraz interpretacje kodów,
• dolna część etykiety złożona jest z kodu kreskowego.

Etykieta GS1 z punktu widzenia operatora logistycznego

Etykieta logistyczna przyczynia się do efektywniejszej i szybszej realizacji operacji logistycznych. Jej założeniem jest precyzyjna zgodność danych zamieszczonych na etykiecie z rzeczywistą zawartością jednostki paletowej. Etykiety logistyczne GS1 mają nie tylko zastosowanie w procesie optymalizacyjnym, ale również przyczyniają się do ograniczenia błędów wprowadzania danych logistycznych przy procesie przyjęcia towaru. Głównym założeniem przy zastosowaniu etykiet logistycznych jest skrócenie czasu przyjęcia dostawy, które można przedstawić w trzech krokach:

• Rozładunek aut
• Przyjęcie paletowych jednostek towarowych
• Umieszczenie palet w strefie składowania

Jak system kodów kreskowych wspiera procesy magazynowe?

Kody kreskowe to jedna z form automatycznej identyfikacji towarów i produktów. Zastosowanie zautomatyzowanych operacji magazynowych opartych na kodach kreskowych przynosi przedsiębiorstwom szereg korzyści, m.in.:

• system gwarantuje osiągnięcie wskaźnika trafności FIFO na poziomie 100%, eliminując jednocześnie możliwość interwencji operatora, który nie ma możliwości wyboru.
• automatyzacja przyczynia się do ograniczenia potrzeby zatrudniania personelu zajmującego się ręcznym „przeklepywaniem” danych do dokumentów podczas operacji magazynowych.
• wyeliminowanie konieczności korzystania z dokumentacji papierowej we wszystkich procesach magazynowych, takich jak przyjęcia czy wydania towaru.
• eliminację ryzyka popełniania błędów podczas ręcznego tworzenia dokumentów, co wpływa pozytywnie na precyzję operacji.
• Ułatwienie pracy magazyniera

Automatyzacja w oparciu o kody kreskowe pozwala zatem na efektywniejsze i bardziej niezawodne środowisko magazynowe. Automatyzację odczytu kodu można również połączyć z wykorzystaniem odpowiedniego systemu klasy WMS. W ten sposób przedsiębiorstwa mogą zwiększyć wydajność pracy magazynierów oraz zredukować ilość popełnianych błędów.

Czym jest numer GTIN w logistyce?

Podstawę niepowtarzalnej identyfikacji GS1 stanowi numer GTIN (ang. Global Trade Item Number), czyli Globalny Numer Jednostki Handlowej.

Jest on unikatowy dla danego produktu i pozwala tym samym zidentyfikować go na całym świecie. Numer GTIN może składać się z: 8, 12, 13 lub 14 cyfr – w zależności od zastosowań, rodzaju towaru i rynku docelowego. Numer GTIN dla każdego produktu nadaje przedsiębiorstwo na podstawie puli kodów otrzymanych od GS1.

Jeśli GTIN jest zakodowany w nośniku danych (np. kodzie EAN), wówczas musi posiadać stałą długość czternastu znaków – kodem GTIN jest ciąg cyfr znajdujących się pod „kreskami” kodu.

Numery GTIN z mniejszą niż czternaście liczbą znaków muszą być poprzedzone zerami z lewej strony. W przypadku przechowywania numerów GTIN w bazie danych, dopełnianie do czternastu jest uzależnione od wymogów konkretnej aplikacji.

Co oznacza prefiks 590 numeru GTIN?

Pierwsze 3 cyfry pod kodem oznaczają prefiks GS1, czyli kraju, w którym doszło do rejestracji, a nie wytworzenia produktu. Dla Polski jest to kod 590.

Ciekawostką jest, że kodem 590 może mieć prawo posługiwać się firma, która nie tylko nie ma w Polsce swojej siedziby (a nawet oddziału), ale do tego nic w Polsce nie produkuje. Przykładowo, firma, która ma siedzibę w Unii Europejskiej i złoży wniosek (oraz uiści opłatę) o przyjęcie do polskiego systemu GS1, może znakować produkty kodem kreskowym z prefiksem 590.

Najbardziej popularne kody kreskowe GS1 w logistyce

EAN / UPC

Kod EAN jest jednym z najczęściej spotykanych kodów kreskowych. Znajdziemy go na produktach kupowanych w sklepach. Dlatego to właśnie kod EAN jest najbardziej rozpoznawalny dla zwykłych konsumentów i osób nie związanych ze światem logistyki.

Europejska wersja tego kodu oznaczona jest literami EAN – to skrót od ang. European Article Number, czyli Europejski Kod Towarowy.

Odpowiednikiem EAN dla Stanów Zjednoczonych i Kanady jest UPC, czyli Universal Product Code.

GS1-128

Kod kreskowy GS1-128 to nośnik danych najczęściej stosowany, kiedy w kodzie kreskowym należy przedstawić więcej informacji biznesowych. Stosuje się go najczęściej na etykiecie logistycznej GS1 do kodowania jednostek logistycznych.

ITF-14

ITF-14 to kod stosowany głównie do znakowania opakowań niedetalicznych (nie przechodzących przez kasę), szczególnie opakowań zbiorczych.

Jakie korzyści przynosi etykieta GS1?

Etykieta GS1 przynosi wiele korzyści dla producentów, operatorów logistycznych oraz sieci handlowych. Najważniejsze z nich:

• identyfikowalność towaru, możliwość śledzenia jednostek od producenta do odbiorcy (tzw. traceability)
• udoskonalenie procesów magazynowych
• redukcja błędów w systemach informatycznych
• dostosowanie do wymogów zewnętrznych odbiorców
• skrócenie czasu przyjęcia towaru do magazynu nawet do 66%
• obniżenie kosztów i oszczędność czasu
• ułatwienie procesu integracji z klientami, którzy stosują standardową etykietę logistyczną.
• skrócenie czasu dostawy nawet do 80%
• automatyczny odczyt danych dotyczących zawartości jednostki logistycznej: ilości towaru, daty ważności, oznaczenia partii produkcyjnej, danych nadawcy i odbiorcy, numeru zamówienia oraz innych ważnych w łańcuchu dostaw informacji
• zwiększenie odpowiedzialności dostawcy

Identyfikatory Zastosowania w GS1

Identyfikatory Zastosowania (ang. Application Identifiers) to rozszerzenie bazowych Identyfikatorów GS1. Potocznie nazywane „Izety” są zawsze ujęte w nawias w celu poprawy ich czytelności (nawiasy nie są kodowane). Identyfikatory Zastosowania są rodzajem prefiksu – określają czego dotyczą informacje po nich zawarte. Izety posiadają od 2 do 4 cyfr.

Znaczenie najpopularniejszych prefiksów IZ

• (00) – Seryjny Numer Jednostki Logistycznej (SSCC)
• (01) – Numer Identyfikacyjny jednostki handlowej (GTIN)
• (10) – Numer partii lub serii produkcyjnej (ang. Batch / Lot)
• (11) – Data produkcji lub montażu
• (15) – Najlepsze do (ang. Best before / Best By)
• (17) – Spożyć do (ang. Used by / Expiry)

Co to jest kod sscc GS1?

Kod SSCC GS1 – Seryjny Numer Jednostki Wysyłkowej (Logistycznej) (ang. Serial Shipping Container Code) to numer identyfikacyjny stosowany do unikalnej identyfikacji jednostek logistycznych (np. palety) w całym łańcuchu dostaw. Nadawany jest tylko raz, w momencie tworzenia jednostki logistycznej.

Numer ten składa się z 18 cyfr i musi być poprzedzony IZ-tem (00).

Co to jest etykieta logistyczna?

Etykieta logistyczna GS1 służy znakowaniu jednostek logistycznych w łańcuchu dostaw. W najprostszych słowach – etykieta logistyczna to naklejka na paczce, z której można odczytać ważne informacje logistyczne. Co istotne, każda naklejka na paczce jest etykietą logistyczną, ale nie każda etykieta logistyczna jest zgodna ze standardami GS1.

Jak wygląda etykieta logistyczna sscc zgodna z GS1?

Etykieta logistyczna sscc zgodna z GS1 jest jednakowa dla całego świata. Dzięki temu przedsiębiorstwa wymieniają się informacji w łańcuchu dostaw. Etykieta sscc gs1 to dane w postaci tekstu oraz kodu.

Budowa etykiety logistycznej GS1

Budowa etykiety logistycznej zawiera następujące elementy:

• Na górze znajdują się dowolne informacje tekstowe. Dane powinny zostać naniesione przez firmę, która wysyła towar. Firmy umieszczają tu zwykle swoją nazwę, adres, logotypy itd.
• Pośrodku znajduje się informacja tekstowa oraz interpretacja symboli kodów kreskowych w formacie czytelnym wzrokowo. Czytelna wzrokowo interpretacja danych jest informacją
  przeznaczoną dla uproszczenia operacji manualnych i ręcznego wprowadzania danych. Dane, które zostały zakodowane muszą być przedstawione w tej postaci. Tytuły (nagłówki) danych, które także
  są ustandaryzowane są podawane zawsze w języku angielskim, mogą być także podane w innym języku – jest to zazwyczaj język kraju twórcy etykiety.
• Na dole znajdują się symbole kodów kreskowych GS1-128 z Identyfikatorami Zastosowania GS1 (IZ).

Jakie dane znajdują się na etykiecie logistycznej zgodnej z systemem GS1?

• Numer GTIN – po IZ (02)
• Data produkcji – po IZ (11)
• Liczba jednostek handlowych – po IZ (37)
• Numer partii – po IZ (10)
• Spożyć do – po IZ (17)
• Numer zamówienia – po IZ (400)
• Numer SSCC – po IZ (00)

Jak wygenerować etykietę logistyczną GS1?

1. Określ ile produktów będzie elementami jednostek logistycznych. Zwróć uwagę ile na jej bazie możesz wygenerować numerów SSCC, czyli obowiązkowego elementu każdej etykiety logistycznej GS1
2. Nadaj numery GTIN na produkty (kody kreskowe EAN-13) – potrzebny Ci będzie numer identyfikacyjny firmy od GS1 – aby zdobyć go należy zarejestrować się na tej stronie
3. Przydziel produktom numery GTIN.
4. Wraz z odbiorcą ustal wszystkie dane, które mają być zaszyte w etykiecie logistycznej GS1.
5. Wyróżnij jednostki wysyłkowe (możesz do tego potrzebować specjalne oprogramowanie).
6. Wyślij produkt z etykietą logistyczną GS1 do odbiorcy.

Globalny Numer Lokalizacyjny

Globalny Numer Lokalizacyjny (GLN) to unikalny identyfikator, który służy do jednoznacznego określenia zarówno przedsiębiorstw, jak i ich lokalizacji fizycznych. Jest kluczowy w elektronicznej wymianie danych (EDI), umożliwiając szybki dostęp do szczegółowych informacji o partnerach biznesowych.

Jak działa etykieta logistyczna GS1?

Zobacz film:

GS1 – jasne standardy komunikacji

Podsumowując, system GS1 w logistyce ułatwia komunikowanie się przedsiębiorstw, pozwala jednoznacznie zidentyfikować towar i ułatwić realizację procesów logistycznych i zakupowych.

Standardy GS1 są w szczególności wykorzystywane w handlu sieciowym – sprzedawane produkty muszą posiadać jednoznacznie identyfikowane kody kreskowe.

Warto dodać, że sam proces wprowadzenia identyfikacji GS1 nie jest skomplikowany. Wystarczy wykupić odpowiednią pulę kodów, którą można prosto obsługiwać poziomu systemu WMS.

Wprowadzając do swojej logistyki kody GS1 zyskujemy jednoznaczną identyfikowalność jednostki handlowej lub wysyłkowej na całym świecie.